BoekenPolare is failliet en daarmee hangt het leven van een stel ooit toonaangevende boekenwinkels aan een zijden draadje. Terwijl betrokkenen online via roddel en achterklap hun strijd voeren, concludeer ik als consument dat Polare naar de klote is gegaan omdat de focus niet lag bij het helpen van klanten. Personeel had daar geen tijd voor en werd er niet op gestuurd. Dat mogen de bestuurders en commissarissen (hallo Cor) zich aanrekenen. Twee voorbeelden uit eigen praktijk.

Utrecht

In de Domstad wandelde ik afgelopen najaar de Polare boekwinkel binnen. Ik was daar vaste klant toen ik in Utrecht studeerde en de winkel nog bekend stond als Broese. Ik zocht een concrete titel en had niet heel veel tijd, dus ik besloot hulp te vragen aan een winkelmedewerker: “Ik zoek ‘Kaas’ van ‘Elsschot’. Waar vind ik de afdeling literatuur?”

Het blonde meisje dat me te woord stond was zeker geen twintig. Met haar twee blauwe ogen keek ze me onzeker aan: “U zoekt iets over kaas? Heeft u bij de kookboeken gekeken?”
– “Eh, nee. Ik zoek niet iets over kaas, maar het boek ‘Kaas’, geschreven door ‘Willem Elsschot.”

“Oh, ik begreep u verkeerd. Is dat een nieuw boek?”
– “Nee, de 1e druk is volgens mij van voor de 2e wereldoorlog. De losse titel zal u niet hebben, dus een bundel met ‘verzameld werk’ is ook goed.”

Het winkelmeisje leek me niet te begrijpen. Ze tikte iets op een computer en keek onrustig om zich heen. Uiteindelijk richtte ze zich weer tot mij: “U zoekt dus een bundel over kaas?”
– “Nee. Ik zoek de roman ‘Kaas’ van ‘Willem Elsschot.'”

“Oh, een roman! Geen kookboek dus.”
– “Nee, zeker geen kookboek.

Ze ging weer aan het werk op de computer. Om verdere onduidelijkheid te voorkomen hielp ik haar met de naam: “Elsschot is met dubbel S.”

De twee grote blauwe ogen staarden me wederom aan: “Is dat de naam van de schrijver?”
– “Ja. Willem Elsschot.”
“Nooit van gehoord, hahaha.”

Zoveel had ik inmiddels begrepen. Ze tikte wat op het toetsenbord en haar vingers gleden over de monitor. De telefoon ging en ze pakte direct op.

Ik overhoorde één kant van de conversatie: “Maar ik sta hier met een klant.” …. “Nee, bijna klaar.” … “Dat kan toch niet?”

Verontwaardigd hing ze op: “Ik moet naar achteren om een collega te helpen. Ben zo terug. Sorry.”

Ze verliet haar balie en beende weg. Na een paar stappen realiseerde ze zich dat ik niet op haar zou wachten: “Dag!”

Maastricht

Tot Waanders in Zwolle open ging, had Maastricht volgens The Guardian de mooiste boekwinkel van de wereld. Hij was zeker fraai, al vond ik hem zelf wat donker en was de vunzigheid van de koffiehoek een deprimerend dieptepunt.

In augustus stond ik bij Polare in Maastricht in de rij om af te rekenen. Het was druk en alle kassa’s waren open. Toen ik aan de beurt was, kwam er rumoer van achteren. Er was een vrouw gevallen. Ik weet niet waarom of hoe, maar zag wel hoe ze was neergekomen: ze had waarschijnlijk een lage display geraakt en lag languit op de vloer tussen de boeken. Een paar klanten nam polshoogte. Het kassapersoneel van Polare overlegde over de situatie en wat te doen. Ik overhoorde een half gesprek waaruit bleek dat ze niet weg mochten. Mijn kassadame pakte de telefoon, wisselde een kort gesprek en informeerde haar collega’s: “Afrekenen, er komt zo iemand.”

Terwijl m’n kado’s werden ingepakt, zag ik hoe een paar klanten zich bekommerden om de gevallen vrouw. Ze had een lelijke plek op haar voorhoofd en voelde aan haar been. De toegesnelde Polare medewerker raapte eerst boeken en meldde zich daarna bij het slachtoffer.

Met een “Hier zijn uw boeken.” verhuisde m’n aandacht terug naar de kassa. Een hand bracht mij een tas met m’n drie aankopen. De dame lachte vriendelijk: “Tot ziens.”

Daar was ik niet van overtuigd, hoe gek ik ook op boeken ben.