Royalty.nl

Een veeg teken

18 February 2006 in RecensieComments Off

17 februari waren we bij “Een veeg teken”, een voorstelling van Hetty Heyting, schouwburg Odeon (Zwolle). Het is haar derde soloprogramma en op basis van eerdere bezoeken (met name “Van mij mag het”), waren onze verwachtingen hoog gespannen. Niet altijd een prettige situatie, want het afbreukrisico is dan aanzienlijk. Met als gevolg dat je dus in de pauze vertrekt.

Dat was hier zeker niet het geval, want ze zette een dijk van een show neer. Ik denk dat ik zonder dollen kan zeggen dat het één van de beste voorstellingen is die ik de afgelopen vijf jaar heb gezien. Ja, zo goed.

Hetty Heyting gunt ons een blik in haar ziel. De thematiek is geweldig, de humor fantastisch en dan die liedjes… oef. En gedurende drie seconden galmde het “kloddertje roze hier” van Tante Til door het decor. Even die mooie knipoog naar het verleden.

Zo schreef ik het indertijd op voor ‘Theater Centraal’:

Oprechte speurtocht naar het grote genieten

20 februari 2006 – Recensie door Roy van Veen
In haar programma ‘Een veeg teken’ duikt Hetty Heyting in haar binnenwereld, om van daaruit op zoek te gaan naar het grote genieten. Het is een humoristische speurtocht vol rake monologen, aan elkaar gevlochten met gevoelige liedjes. Met haar grote improvisatievermogen weet Heyting het publiek onderdeel te maken van de voorstelling, waarbij ze zichtbaar geniet van alle inbreng. ‘Een veeg teken’ is een prachtige solo van een heel puur mens.

Hetty Heyting schreef talloze werken voor radio en tv, acteerde in films, series en op toneel, en verzorgde stemmetjes in diverse tekenfilms. Ze heeft een goed gevoel voor timing, een fantastische mimiek en wisselt moeiteloos van hene personage naar het andere. Als geen ander weet ze de toeschouwer zware kost op luchtige en humoristische wijze voor te schotelen. Die veelzijdigheid is kenmerkend voor haar solo-optredens en ‘Een veeg teken’ vormt hierop geen uitzondering.

In de voorstelling probeert Heyting te ontsnappen aan een negatieve gemoedstoestand, veroorzaakt door veel persoonlijk leed: een vader die vreemd ging, het lange sterfbed van haar moeder en – natuurlijk – het plotselinge overlijden van haar echtgenoot en soulmate Martin van den Ham (2001). De innerlijke worsteling wordt prachtig neergezet met een handvol typetjes, treffende verlichting en een mooi stuk improvisatie.

Een op haar huis gevallen hijskraan dwingt Heyting te verhuizen naar een eenvoudige kamer zonder uitzicht in een klein pension gerund door een Duitse hospita met Gestapo-achtige trekjes. Ze komt daar terecht via een oudere man, een soort medium, die in een kamer boven haar blijkt te wonen. Ook zijn kamer mist elk uitzicht. Naast Heyting woont een creatieveling in een kamer die qua vorm dynamisch is en weer daarboven een wildebras van middelbare leeftijd. Tot slot zijn er de geheimzinnige kamer zonder formele bewoner op de bovenste verdieping en het souterrain waar de hospita met haar invalide echtgenoot en al zijn verzamelingen woont.

De hospita probeert met harde hand enige regelmaat in het leven van de bij vlagen wanhopige Heyting te brengen, terwijl de verzamelingen van de echtgenoot staan voor herinneringen in de breedste zin van het woord. In de wildebras herkennen we de belichaming van alles willen doen wat god verboden heeft, een keuze waar Heyting overigens nog tijdens de voorstelling van terugkomt. Wanneer ze bang en onzeker is, doet ze een beroep op haar creatieve buurman. Het symboliseert de vlucht in haar werk, om mentaal niet met ellende bezig te hoeven zijn. En dan is daar de oude man: het stemmetje dat iedereen kent, noem het intuïtie. De negatieve gemoedsrust komt terug in de vorm van een opbouwende donderwolk, waarachter het grote genieten zich al dan niet schuilhoudt. Heyting zoekt dat in eerste instantie in externe factoren, maar komt uiteindelijk tot de conclusie dat er altijd iets te genieten valt en dat je het moet willen zien.

‘Een veeg teken’ is een voorstelling waarin elk woord en elk gebaar telt. Eén die bovendien doorspekt is met prachtige, zeer gevoelige liedjes en die uitmondt in een heerlijke climax.

Gezien: ‘Een veeg teken’, Hetty Heyting, 17 februari Schouwburg Odeon, Zwolle.